Aziz Yahya (St. John) Bazilikası

Yuhanna İncil’ini yazan ve İsa'nın havarilerinden Aziz Yahya'nın (Yuhanna'nın) mezarı üzerine inşa edilen bazilika, Efes Antik Kenti içindeki Ayasuluk Tepesi'nde yer almaktadır. Evangelist Aziz Yahya'nın, son yıllarını Efes çevresindeki bölgede geçirdiği ve Ayasuluk Tepesi'nin güney yamacına gömüldüğüne inanılmaktadır. Aziz Yahya'nın ölümünden üç yüz yıl sonra 4. yüzyılda, mezarın üzerine küçük bir şapel inşa edilmiştir. Aziz Yahya Kilisesi, İmparator Justinianus döneminde (MS 527-565) ise mucizevi bir bazilikaya dönüştürülmüştür. Yahya veya Havari Yahya, Dördüncü İncil ve Vahiy kitaplarının yazarıdır. Hristiyanlığın yayılmasının ardından Efes halkı 7. yüzyıldan sonra Ayasuluk'a geri dönmüş, Aziz Yahya Bazilikası ise Efes'teki eski piskoposluk kilisesinin yerini almıştır. Anıtsal bazilika haç şeklinde olup altı kubbe ile kaplıdır. Taş ve tuğladan inşa edilmesi, zamanının mimarisinde son derece ender bulunan bir bulgudur. İki basamakla yükseltilen ve mermerle kaplanan Aziz Yahya'nın mezarı, bir zamanlar köşelerde dört sütunla desteklenen merkezi kubbenin altında yer almıştır. İç avludaki sütunlar İmparator Justinianus ve eşi Theodora'nın monogramlarını göstermektedir. MS 5. yüzyılda inşa edilen vaftizhane, anahtar deliği şeklindeki nefin kuzeyinde yer almaktadır.